Περιαμυγδαλικό Απόστημα
Ένας πονόλαιμος που αντί να υποχωρεί χειροτερεύει στη μία πλευρά, με πυρετό και στόμα που δύσκολα ανοίγει, συχνά ενώ ήδη παίρνετε αντιβίωση. Το περιαμυγδαλικό απόστημα δεν είναι απλώς μια βαριά αμυγδαλίτιδα. Είναι συλλογή πύου δίπλα στην αμυγδαλή και χρειάζεται εξέταση την ίδια μέρα.
Τι είναι το περιαμυγδαλικό απόστημα;
Το περιαμυγδαλικό απόστημα, που συχνά περιγράφεται απλώς ως απόστημα στον λαιμό, αποτελεί συλλογή πύου ανάμεσα στο περίβλημα της αμυγδαλής και στους μύες του φάρυγγα. Είναι η συχνότερη λοίμωξη στο βαθύτερο χώρο του φάρυγγα και του τραχήλου και εμφανίζεται κυρίως σε νέους ενήλικες.
Το πύον που φαίνεται πάνω στις αμυγδαλές ανήκει συνήθως στην απλή αμυγδαλίτιδα. Στο απόστημα το πύον βρίσκεται πίσω και δίπλα από την αμυγδαλή και δεν φαίνεται. Φαίνεται μόνο το πρήξιμο που σπρώχνει την αμυγδαλή προς τα μέσα.
Πριν σχηματιστεί πύον, η φλεγμονή της περιοχής ονομάζεται περιαμυγδαλική κυτταρίτιδα. Στη φλεγμονή δεν υπάρχει ακόμη πύον για να παροχετευτεί.
Από τι προκαλείται το περιαμυγδαλικό απόστημα;
Το περιαμυγδαλικό απόστημα προκαλείται από μικρόβια που βρίσκονται στο στόμα και στον φάρυγγα, συνήθως από συνδυασμό στρεπτόκοκκων και αναερόβιων μικροβίων.
Συχνά προηγείται πονόλαιμος για λίγες ημέρες. Το απόστημα όμως δεν είναι απλώς μια αμυγδαλίτιδα που χειροτέρεψε, καθώς εμφανίζεται σε ανθρώπους με υποκείμενη προδιάθεση και ορισμένες φορές χωρίς προηγούμενη αμυγδαλίτιδα. Μία εξήγηση που έχει προταθεί είναι η απόφραξη μικρών σιελογόνων αδένων πάνω από την αμυγδαλή (αδένες του Weber), που φυσιολογικά καθαρίζουν την περιοχή. Σπάνια απόστημα εμφανίζεται ακόμη και μετά από αμυγδαλεκτομή.
Το περιαμυγδαλικό απόστημα εμφανίζεται συχνά ενώ ο ασθενής παίρνει ήδη αντιβίωση για πονόλαιμο. Η αντιβίωση που δόθηκε για αμυγδαλίτιδα δεν σημαίνει ότι το απόστημα αποκλείεται.
Ποια είναι τα συμπτώματα του περιαμυγδαλικού αποστήματος;
Το περιαμυγδαλικό απόστημα προκαλεί έντονο πόνο στη μία πλευρά του λαιμού, που χειροτερεύει μέρα με τη μέρα αντί να υποχωρεί. Τα συνηθέστερα συμπτώματα είναι:
- Δυσκολία να ανοίξει το στόμα (τρισμός)
- Πόνος στην κατάποση, τόσο έντονος που δυσκολεύει ακόμη και το σάλιο, το οποίο συχνά τρέχει από το στόμα
- Πνιχτή φωνή, σαν να μιλάτε με μια καυτή πατάτα στο στόμα
- Πόνος στο αυτί της ίδιας πλευράς
- Πυρετός, κακοσμία του στόματος και πρησμένοι αδένες στον λαιμό
Η εικόνα διαφέρει από την αμυγδαλίτιδα στο ότι πονάει κυρίως η μία πλευρά και ο πόνος χειροτερεύει μετά από μερικές ημέρες πονόλαιμου, αντί να βελτιώνεται.
Χρειάζεται οπωσδήποτε παρακέντηση; Δεν φτάνουν τα αντιβιοτικά;
Η παροχέτευση του πύου είναι ο γρηγορότερος δρόμος για να υποχωρήσουν ο πόνος και ο τρισμός στο περιαμυγδαλικό απόστημα.
Σε συγκριτική μελέτη, δύο ώρες μετά τη θεραπεία κανείς από όσους πήραν μόνο αντιβίωση δεν μπορούσε να πιει νερό, ενώ μετά από τομή και παροχέτευση μπορούσαν σχεδόν όλοι. Η παρακέντηση με βελόνα έφερε μικρότερη άμεση ανακούφιση από την τομή.
Τα αντιβιοτικά μόνα τους μπορεί να θεραπεύσουν ένα μικρό απόστημα. Στην ίδια ανασκόπηση η αποτυχία της θεραπείας ήταν παρόμοια με ή χωρίς παροχέτευση, όμως οι μελέτες ήταν χαμηλής ποιότητας και στη θεραπεία μόνο με αντιβίωση ενδέχεται να περιλαμβάνονταν οι ηπιότερες περιπτώσεις.
Στο ιατρείο το απόστημα παροχετεύεται με τομή όταν ο τρισμός και η εξέταση το επιτρέπουν, αλλιώς με παρακέντηση, πριν από την εισαγωγή στο νοσοκομείο.
Τα αντιβιοτικά και η παροχέτευση δεν είναι εναλλακτικές επιλογές, γιατί τα αντιβιοτικά αντιμετωπίζουν τη λοίμωξη ενώ η παροχέτευση αφαιρεί το πύο που έχει ήδη σχηματιστεί.
Πότε πρέπει να απευθυνθείτε άμεσα σε ιατρό;
- Δυσκολία στην αναπνοή ή θορυβώδης αναπνοή
- Αδυναμία να καταπιείτε ακόμη και νερό
- Πρήξιμο ή πόνος που απλώνεται στον λαιμό ή δυσκολία να γυρίσετε το κεφάλι
- Υψηλός πυρετός με ρίγη παρά την αντιβίωση
- Αίμα από το στόμα
- Πόνος στο στήθος ή επιδείνωση της αναπνοής
- Επιστροφή του πόνου ή του τρισμού μετά την έξοδο από το νοσοκομείο
Πώς γίνεται η διάγνωση του περιαμυγδαλικού αποστήματος;
Η διάγνωση του περιαμυγδαλικού αποστήματος γίνεται συνήθως με την κλινική εξέταση. Η υπερώα πάνω από την αμυγδαλή είναι πρησμένη και συχνά η σταφυλή, αυτός ο ιστός που κρέμεται στο πίσω μέρος του στόματος, σπρώχνεται προς την αντίθετη πλευρά. Ο τρισμός μπορεί να δυσκολεύει την εξέταση.
Η παρακέντηση με βελόνα είναι ταυτόχρονα εξέταση και θεραπεία. Όταν βγαίνει πύον, η διάγνωση επιβεβαιώνεται και το δείγμα στέλνεται για καλλιέργεια. Όταν δεν βγαίνει πύον, πρόκειται συνήθως για περιαμυγδαλική κυτταρίτιδα.
Αξονική τομογραφία με σκιαγραφικό γίνεται όταν η διάγνωση δεν είναι σαφής, όταν ο τρισμός δεν επιτρέπει την εξέταση ή όταν υπάρχει υποψία επέκτασης της λοίμωξης βαθύτερα ή χαμηλότερα στον λαιμό. Όταν υπάρχει δυσκολία στην αναπνοή, ο αεραγωγός ελέγχεται με λαρυγγοσκόπηση.
Πώς αντιμετωπίζεται το περιαμυγδαλικό απόστημα;
Στο ιατρείο, κάθε ασθενής με περιαμυγδαλικό απόστημα εισάγεται στο νοσοκομείο, ώστε να υπάρχει άμεση δυνατότητα παρέμβασης αν απειληθεί ο αεραγωγός ή αν η λοίμωξη επεκταθεί. Η αντιμετώπιση περιλαμβάνει:
- Αντιβιοτικά ενδοφλέβια και ενυδάτωση με ορό, μέχρι να μπορείτε να καταπίνετε
- Παροχέτευση με παρακέντηση ή με τομή, που επαναλαμβάνεται αν το πύο ξανασχηματιστεί
- Αναλγητικά, ώστε να είναι δυνατή η κατάποση υγρών και φαρμάκων
- Επανεξέταση πριν από την έξοδο, για να επιβεβαιωθεί ότι το πύο δεν ξανασχηματίζεται και ότι η κατάποση αποκαταστάθηκε
Συχνές ερωτήσεις
Γράφτηκε από τον Γεώργιο Χρυσοβιτσιώτη, Ωτορινολαρυγγολόγο - Χειρουργό Κεφαλής και Τραχήλου.
Τελευταία ιατρική αναθεώρηση: 25 Σεπτεμβρίου 2026
Κλείστε το ραντεβού σας
Συμπληρώστε την φόρμα ή καλέστε μας για να προγραμματίσουμε την επίσκεψη σας
Ιατρείο
Περικλέους 7, Μαρούσι, 15122
info@orl-chrysovitsiotis.grΤηλεφωνική εξυπηρέτηση
Δευτέρα - Παρασκευή
9:00 - 21:00