Υγρό στο Αυτί (Εκκριτική Ωτίτιδα)
Το αυτί βουλώνει μετά από ένα κρυολόγημα και μένει βουλωμένο για εβδομάδες, χωρίς πόνο. Συχνά το υγρό πίσω από το τύμπανο απορροφάται μόνο του. Όταν όμως αφορά το ένα μόνο αυτί ενός ενήλικα, η εξέταση δεν σταματά στο αυτί και συνεχίζεται στο πίσω μέρος της μύτης.
Τι είναι η εκκριτική ωτίτιδα;
Η εκκριτική ωτίτιδα (εκκριτική μέση ωτίτιδα), γνωστή ως «υγρό στο αυτί», αποτελεί συλλογή υγρού στο μέσο ους χωρίς οξεία λοίμωξη, δηλαδή πίσω από το τύμπανο.
Στην εκκριτική ωτίτιδα το τύμπανο παραμένει ακέραιο και το υγρό δεν τρέχει από το αυτί. Υγρό που τρέχει από το αυτί αποτελεί διαφορετικό εύρημα και συνήθως σημαίνει ότι έχει τρυπήσει το τύμπανο ή ότι υπάρχει φλεγμονή στον έξω ακουστικό πόρο.
Η εκκριτική ωτίτιδα δεν αποτελεί οξεία λοίμωξη και διαφέρει από την οξεία μέση ωτίτιδα, στην οποία το υγρό πίσω από το τύμπανο είναι μολυσμένο.
Το υγρό στο αυτί είναι πολύ συχνότερο στα παιδιά, ενώ στους ενήλικες εμφανίζεται σπανιότερα και από διαφορετικά αίτια.
Από τι προκαλείται το υγρό στο αυτί;
Στον ενήλικα, το υγρό στο αυτί μπορεί να έχει πολλά διαφορετικά αίτια, με κοινό σημείο τις περισσότερες φορές την ευσταχιανή σάλπιγγα, τον αγωγό που αερίζει το μέσο ους από το πίσω μέρος της μύτης.
Η συχνότερη αφορμή του υγρού στο αυτί είναι ένα κρυολόγημα. Η εκκριτική ωτίτιδα μπορεί επίσης να παραμείνει μετά από μια οξεία μέση ωτίτιδα, αφού έχουν υποχωρήσει ο πόνος και ο πυρετός.
Άλλα αίτια της εκκριτικής ωτίτιδας είναι η αλλεργική ρινίτιδα, η χρόνια ιγμορίτιδα και η απότομη μεταβολή της πίεσης σε πτήση ή κατάδυση.
Σπανιότερα, το υγρό στο αυτί οφείλεται σε αιτία που χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή, όπως η ακτινοθεραπεία στην περιοχή της κεφαλής και του τραχήλου ή ένας όγκος του ρινοφάρυγγα ή των παραρρινίων κόλπων.
Ποια είναι τα συμπτώματα του υγρού στο αυτί;
Στον ενήλικα το υγρό στο αυτί αφορά συνήθως το ένα αυτί και προκαλεί ελάχιστο ή καθόλου πόνο. Τα συνηθέστερα συμπτώματα είναι:
- Αίσθημα βουλώματος ή πίεσης που επιμένει για ημέρες ή εβδομάδες
- Μείωση της ακοής στο αυτί που έχει το υγρό, με τους ήχους να φτάνουν πνιχτοί
- Κρότοι, φυσαλίδες ή αίσθηση υγρού που μετακινείται με την κατάποση ή με την κίνηση του κεφαλιού
- Εμβοές, δηλαδή βουητό στο αυτί
Ο πυρετός και ο έντονος πόνος δεν ανήκουν στην εικόνα της εκκριτικής ωτίτιδας και, όταν εμφανιστούν, υποδηλώνουν λοίμωξη που χρειάζεται εξέταση.
Γιατί ελέγχετε τη μύτη μου για πρόβλημα στο αυτί;
Στον ενήλικα, το υγρό στο ένα μόνο αυτί μπορεί να είναι το πρώτο σημείο μιας βλάβης στον ρινοφάρυγγα, το πίσω τμήμα της μύτης.
Η ευσταχιανή σάλπιγγα ξεκινά από τον ρινοφάρυγγα. Ό,τι στενεύει ή κλείνει το στόμιό της, από διογκωμένο λεμφικό ιστό μέχρι έναν όγκο, μπορεί να σταματήσει τον αερισμό του μέσου ωτός στην ίδια πλευρά. Το υγρό στο αυτί μπορεί τότε να αποτελεί το μόνο σύμπτωμα, πριν εμφανιστεί οτιδήποτε άλλο στη μύτη ή στον λαιμό.
Στις περισσότερες περιπτώσεις ο ρινοφάρυγγας βρίσκεται φυσιολογικός και η αιτία είναι συνήθως καλοήθης, όπως ένα πρόσφατο κρυολόγημα. Ο έλεγχος γίνεται με ενδοσκόπηση του ρινοφάρυγγα στο ιατρείο, με λεπτό ενδοσκόπιο από τη μύτη, σε λίγα λεπτά. Μαγνητική τομογραφία και βιοψία δεν χρειάζονται ως ρουτίνα στη διερεύνηση του ρινοφάρυγγα και ζητούνται όταν η ενδοσκόπηση ή το ιστορικό δημιουργούν υποψία, οπότε η βιοψία γίνεται υπό γενική αναισθησία.
Αν σας προταθεί επέμβαση για υγρό στο ένα αυτί, βεβαιωθείτε πρώτα πως έχει εξεταστεί ο ρινοφάρυγγας.
Πότε πρέπει να απευθυνθείτε άμεσα σε ιατρό;
- Ξαφνική μείωση της ακοής στο ένα αυτί, χωρίς κρυολόγημα
- Ίλιγγος ή αστάθεια που συνοδεύει το βούλωμα
- Πόνος και πυρετός σε αυτί με γνωστό υγρό
- Βουλωμένο ρουθούνι στην ίδια πλευρά ή αίμα στις εκκρίσεις της μύτης
- Διόγκωση στον λαιμό που παραμένει πάνω από δύο εβδομάδες
- Διπλωπία (διπλή όραση) ή μούδιασμα στο πρόσωπο
Πώς γίνεται η διάγνωση του υγρού στο αυτί;
Το βούλωμα στο αυτί δεν αρκεί για τη διάγνωση του υγρού στο αυτί, γιατί το ίδιο αίσθημα προκαλούν και το κερί στο αυτί και η αιφνίδια βαρηκοΐα.
Η ενδοσκόπηση του αυτιού δείχνει το υγρό πίσω από το τύμπανο, ορισμένες φορές με φυσαλίδες αέρα ή με το τύμπανο τραβηγμένο προς τα μέσα. Η τυμπανομετρία επιβεβαιώνει αντικειμενικά ότι το τύμπανο δεν κινείται φυσιολογικά.
Το τονικό ακοόγραμμα μετρά πόση ακοή έχει χαθεί και δείχνει ότι πρόκειται για βαρηκοΐα αγωγιμότητας, στοιχείο που την ξεχωρίζει από την αιφνίδια βαρηκοΐα.
Όταν αφορά το ένα μόνο αυτί, η διάγνωση του υγρού στο αυτί περιλαμβάνει και την ενδοσκόπηση του ρινοφάρυγγα.
Πώς αντιμετωπίζεται το υγρό στο αυτί;
Το υγρό στο αυτί που ακολουθεί ένα κρυολόγημα συχνά υποχωρεί χωρίς θεραπεία. Σε ενήλικες με υγρό που ξεκίνησε με κρυολόγημα, η αυτόματη υποχώρηση αφορούσε περίπου τους μισούς, έναντι ενός στους τέσσερις χωρίς τέτοιο ιστορικό.
Σε μελέτες σε παιδιά, τα αντιβιοτικά, η κορτιζόνη και τα αντιισταμινικά ή αποσυμφορητικά δεν βελτίωσαν ουσιαστικά την πορεία της εκκριτικής ωτίτιδας. Τα βήματα της αντιμετώπισης είναι:
- Επανέλεγχος, καθώς το υγρό θεωρείται επίμονο μετά τους τρεις μήνες
- Θεραπεία της πάθησης της μύτης που συνυπάρχει
- Μυριγγοτομή στο ιατρείο (μικρή τομή στο τύμπανο)
- Σωληνάκι αερισμού (σωληνίσκος τυμπανοστομίας), που τοποθετείται στο χειρουργείο με γενική αναισθησία
Έχω υγρό στο αυτί. Χρειάζομαι σωληνάκι;
Το σωληνάκι αερισμού δεν αποτελεί την πρώτη αντιμετώπιση του υγρού στο αυτί ενός ενήλικα.
Το σωληνάκι αερισμού κρατά το μέσο ους αεριζόμενο όσο παραμένει στο τύμπανο, δεν διορθώνει όμως από μόνο του τη λειτουργία της ευσταχιανής σάλπιγγας ούτε την αιτία που την έκλεισε. Στους ενήλικες τα σωληνάκια αερισμού δίνουν συχνά αποτελέσματα κατώτερα από τα αναμενόμενα, με κύρια επιπλοκή την επαναλαμβανόμενη έκκριση από το αυτί.
Όταν το υγρό στο αυτί επιμένει πάνω από τρεις μήνες και ο ρινοφάρυγγας έχει εξεταστεί, το πρώτο βήμα είναι η μυριγγοτομή. Η τομή αφήνει το υγρό να παροχετευτεί και κλείνει μόνη της.
Η μυριγγοτομή δείχνει αν η ευσταχιανή σάλπιγγα μπορεί πλέον να κρατήσει το μέσο ους χωρίς υγρό. Όταν το υγρό επανέρχεται μέσα σε δύο εβδομάδες από τη μυριγγοτομή, η ευσταχιανή σάλπιγγα δεν επαρκεί ακόμη και τότε το σωληνάκι αερισμού αναλαμβάνει για ένα διάστημα τον αερισμό του μέσου ωτός.
Συχνές ερωτήσεις
Γράφτηκε από τον Γεώργιο Χρυσοβιτσιώτη, Ωτορινολαρυγγολόγο - Χειρουργό Κεφαλής και Τραχήλου.
Τελευταία ιατρική αναθεώρηση: 25 Σεπτεμβρίου 2026
Κλείστε το ραντεβού σας
Συμπληρώστε την φόρμα ή καλέστε μας για να προγραμματίσουμε την επίσκεψη σας
Ιατρείο
Περικλέους 7, Μαρούσι, 15122
info@orl-chrysovitsiotis.grΤηλεφωνική εξυπηρέτηση
Δευτέρα - Παρασκευή
9:00 - 21:00